Сауран ауданында «Таза Қазақстан» экологиялық бағдарламасы мен «Заң және тәртіп» қағидатын іске асыру аясында қоршаған ортаның тазалығын қамтамасыз ету, елді мекендердің санитарлық жағдайын жақсарту және тұрғындардың экологиялық жауапкершілігін арттыру бағытындағы жұмыстар жүйелі түрде жалғасуда. Осы мақсатта қоғамдық орындардағы тазалықты сақтау және құқық бұзушылықтардың алдын алу үшін құрылған мобильді топтың қатысуымен кезекті рейдтік іс-шаралар өткізілді.
Рейд барысында саябақтар, скверлер, өзен жағалаулары, демалыс аймақтары және халық көп шоғырланатын қоғамдық орындар араланып, санитарлық талаптардың сақталуы мен қоғамдық тәртіптің орындалуына бақылау жүргізілді. Нәтижесінде тазалық қағидаларын бұзудың 53 дерегі анықталды.
Анықталған құқық бұзушылықтар бойынша Қазақстан Республикасы Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодексінің 505-бабына сәйкес 38 азаматқа ескерту жасалып, 15 азаматқа әкімшілік хаттама толтырылды. Құқық бұзушыларға жалпы сомасы 648 750 теңге көлемінде әкімшілік айыппұл салынды.
Аталған жұмыстардың негізгі мақсаты тек құқық бұзушылықтарды анықтап, әкімшілік шара қолданумен шектелмейді. Басты міндеттердің бірі – тұрғындардың қоршаған ортаға деген жауапкершілігін арттыру, тазалық мәдениетін қалыптастыру және қоғамдық орындарды күтіп ұстауға әр азаматтың үлес қосуы қажеттігін түсіндіру.
Қоршаған ортаның тазалығы – тұрғындардың өмір сүру сапасына тікелей әсер ететін маңызды көрсеткіштердің бірі. Таза көше, абаттандырылған қоғамдық кеңістік, ластанбаған өзен жағалауы мен демалыс орындары елді мекендердің санитарлық жағдайын жақсартып қана қоймай, тұрғындардың жайлы ортада өмір сүруіне мүмкіндік береді. Сондықтан тазалық мәселесі тек коммуналдық қызметтердің міндеті ретінде қарастырылмай, жалпы қоғамға ортақ жауапкершілікке айналуы тиіс.
«Таза Қазақстан» бағдарламасының негізгі маңызының бірі де осында. Экологиялық бастамалар арқылы тұрғындардың туған жерге деген жанашырлығын арттыру, табиғи аумақтарды таза ұстау, елді мекендердің көркін жақсарту және қоршаған ортаны қорғау мәдениетін қалыптастыру көзделеді.
Сауран ауданында осы бағыттағы жұмыстардың жүйелі жүргізілуі аудан аумағындағы санитарлық жағдайды жақсартуға және тұрғындардың экологиялық сауаттылығын арттыруға ықпал етеді. Әсіресе саябақтар, скверлер, өзен жағалаулары мен демалыс орындарының тазалығын сақтау маңызды. Себебі мұндай қоғамдық кеңістіктерді күн сайын көптеген тұрғындар пайдаланады.
Қоғамдық орындарға тұрмыстық қалдықтарды тастау, белгіленбеген жерлерде қоқыс жинау немесе ортақ пайдаланылатын аумақтардың тазалығын бұзу қоршаған ортаға кері әсер етеді. Сондықтан мұндай әрекеттердің алдын алу үшін бақылау жұмыстарымен қатар, тұрғындарға түсіндіру шараларын тұрақты жүргізу қажет.
Экологиялық мәдениет адамның күнделікті әрекетінен басталады. Қоқысты белгіленген орынға тастау, демалыстан кейін табиғи аумақты таза қалдыру, жасыл желектерді бүлдірмеу, су көздерін ластамау – әр азамат орындауы тиіс қарапайым талаптар. Осындай қарапайым қағидалардың қоғамда кеңінен орнығуы қоршаған ортаны қорғауға елеулі ықпал етеді.
Бұл бағыттағы жұмыстар «жасыл экономика» қағидаттарымен де өзара сабақтас. «Жасыл экономика» қоршаған ортаға түсетін жүктемені төмендетуді, табиғи ресурстарды тиімді пайдалануды, қалдықтарды жауапкершілікпен басқаруды және экологиялық тұрақты өмір салтын қалыптастыруды көздейді.
Сондықтан елді мекендердің тазалығын қамтамасыз ету мен қалдықтардың қоршаған ортаға ретсіз таралуының алдын алу жергілікті деңгейде «жасыл» даму қағидаттарын жүзеге асырудың маңызды элементтерінің бірі болып табылады. Тұрғындардың экологиялық мәдениеті жоғары болған сайын табиғи ресурстарды сақтау мен қоршаған ортаны қорғау бағытындағы жұмыстардың тиімділігі де артады.
Қазіргі кезеңде табиғи және энергетикалық ресурстарды тиімді пайдалану мәселесінің маңызы артып келеді. Электр энергиясын, суды және басқа да ресурстарды үнемдеу – қоршаған ортаға жауапкершілікпен қараудың ажырамас бөлігі. Энергияны қажетсіз пайдаланбау, суды ысырап етпеу және тұрмыстық қалдықтардың көлемін азайту сияқты күнделікті әрекеттер экологиялық жауапкершілікті қалыптастыруға көмектеседі.
Энергия тиімділігі мен қоршаған ортаны қорғаудың түпкі мақсаты ортақ – ресурстарды ысырап етпей, қазіргі және болашақ ұрпақ үшін қолайлы өмір сүру ортасын сақтау. Сондықтан тазалық мәдениетін қалыптастыру мәселесін табиғи ресурстарды тиімді пайдалану мәдениетінен бөліп қарауға болмайды.
Сауран ауданында экологиялық мәдениетті қалыптастыру кезінде ақпараттық-түсіндіру жұмыстарына да ерекше мән беріледі. Тұрғындарға қоғамдық орындарда тазалық сақтау, қоршаған ортаға жауапкершілікпен қарау және қолданыстағы заң талаптарын орындау жөнінде түсіндіру жұмыстары жүйелі түрде жүргізілуде.
Мұндай түсіндіру шараларының мақсаты – тұрғындарды тек әкімшілік жауапкершілік туралы хабардар ету емес, тазалықтың қоғам өміріндегі маңызын түсіндіру. Әр тұрғын өз ауласынан, көшесінен және ауылынан бастап қоршаған ортаның тазалығына жауапкершілікпен қарағанда ғана аудан көлемінде тұрақты нәтижеге қол жеткізуге болады.
Санитарлық тазалықты қамтамасыз ету елді мекендердің сыртқы келбетіне де тікелей ықпал етеді. Таза әрі абаттандырылған қоғамдық орындар аудан тұрғындары үшін қолайлы орта қалыптастырып, елді мекендердің тартымдылығын арттырады. Бұл тұрғындардың өз ауылы мен туған өлкесіне деген жауапкершілігін күшейтуге де мүмкіндік береді.
Қоршаған ортаны қорғау тек сенбілік немесе арнайы рейд кезінде орындалатын міндет болмауы тиіс. Тазалықты сақтау күнделікті өмір салтына айналған жағдайда ғана тұрақты нәтижеге қол жеткізуге болады. Сондықтан профилактикалық шаралардың негізгі бағыты тұрғындардың саналы көзқарасын қалыптастыруға бағытталуы маңызды.
Аталған рейд барысында 53 құқық бұзушылықтың анықталуы бұл бағыттағы бақылау мен түсіндіру жұмыстарын тұрақты жалғастыру қажеттігін көрсетеді. Оның ішінде 38 азаматқа ескерту жасалып, 15 азаматқа әкімшілік хаттама толтырылуы тазалық талаптарын сақтауда әр тұрғынның жеке жауапкершілігі бар екенін аңғартады.
Жалпы сомасы 648 750 теңге көлеміндегі әкімшілік айыппұлдың салынуы да белгіленген талаптарды бұзудың жауапкершілікке әкелетінін көрсетеді. Дегенмен негізгі мақсат айыппұл салу емес, құқық бұзушылықтың қайталануына жол бермеу және қоғамда тазалыққа деген тұрақты көзқарас қалыптастыру болып табылады.
Экологиялық жауапкершілік пен заң талаптарын сақтау өзара тығыз байланысты. Қоғамдық орындарды ластамау – бір жағынан заң талабы болса, екінші жағынан әр азаматтың туған жеріне деген құрметінің көрсеткіші. Таза ортаны қалыптастыру үшін мемлекеттік мекемелер, коммуналдық қызметтер және тұрғындар бірлесе әрекет етуі қажет.
Сауран ауданы үшін де табиғи аумақтарды, қоғамдық орындарды және елді мекендерді таза ұстау маңызды міндеттердің бірі. Ауданның экологиялық жағдайын жақсарту тұрғындардың денсаулығына, өмір сүру сапасына және жалпы өңірдің тұрақты дамуына оң ықпал етеді.
Бұл ретте қалдықтарды басқару мәдениетін дамыту да маңызды. Тұрмыстық қалдықтарды арнайы белгіленген орындарға шығару, қоғамдық кеңістіктерге қоқыс тастамау және табиғи аумақтарды ластамау – экологиялық қауіпсіздікті қамтамасыз етудің бастапқы қадамдары.
Табиғи ресурстарды тиімді пайдалану қағидаты да күнделікті тұрмыстан басталады. Су мен электр энергиясын үнемдеу, қажетсіз тұтынуды азайту, қоршаған ортаға зиян келтіретін әрекеттерге жол бермеу арқылы әр азамат «жасыл экономика» қағидаттарының жүзеге асуына өзіндік үлесін қоса алады.
Энергияны тиімді пайдалану мәселесінде де тұрғындардың жауапкершілігі маңызды. Үйде және жұмыс орнында электр жарығын қажетсіз қалдырмау, энергия үнемдейтін құрылғыларды пайдалану және жылу ресурстарын ұтымды тұтыну энергия шығынын азайтуға мүмкіндік береді. Бұл отбасылық шығынды азайтумен қатар, энергетикалық ресурстарға түсетін жүктемені төмендетеді.
Осылайша, тазалықты сақтау, қоршаған ортаны қорғау, қалдықтарды жауапкершілікпен басқару және энергияны тиімді пайдалану – бір-бірін толықтыратын бағыттар. Олардың барлығы экологиялық тұрғыдан жауапты қоғам қалыптастыруға және «жасыл экономика» қағидаттарын күнделікті өмірге енгізуге қызмет етеді.
Сауран ауданында қоғамдық тәртіп пен қоршаған ортаның тазалығын қамтамасыз етуге бағытталған рейдтік және профилактикалық іс-шаралар алдағы уақытта да тұрақты түрде жалғасады. Сонымен қатар тұрғындарға қоғамдық орындарда тазалық сақтау, қоршаған ортаға жауапкершілікпен қарау және қолданыстағы заң талаптарын сақтау жөнінде ақпараттық-түсіндіру жұмыстары жүргізіледі.
Таза әрі қолайлы қоршаған орта қалыптастыру – тек мемлекеттік органдардың міндеті емес, барша тұрғынның ортақ ісі. Әр азамат тазалықты өзінен бастап, табиғи және энергетикалық ресурстарды үнемді пайдаланып, қоғамдық кеңістіктерге ұқыпты қараған жағдайда ғана нақты нәтижеге қол жеткізуге болады.
«Таза Қазақстан» аясында Сауран ауданында атқарылып жатқан жұмыстар тұрғындардың экологиялық мәдениетін көтеруге, қоғамдық жауапкершілікті күшейтуге және елді мекендердің санитарлық жағдайын жақсартуға бағытталған. Бұл жұмыстарды жүйелі жалғастыру ауданның таза, жасыл және өмір сүруге қолайлы аумақ ретінде дамуына өз үлесін қосады.
\