2 қазан күні тоғыз жолдың торабы, Орта Азия қақпасы атанған Арыс қаласының қала мәртебесін алғанына 70 жыл толуына арналған салтанатты мерекелік шара өтті. Тарихы теміржолмен тығыз байланысты шаһар үшін бұл мерейтой – өткен жолды бағамдап, қаланың қалыптасуы мен дамуына үлес қосқан азаматтардың еңбегін ұлықтайтын, тұрғындардың бірлігі мен ортақ мақсатын айқындайтын маңызды оқиға.
Жетпіс жыл ішінде Арыс талай тарихи кезеңді бастан өткеріп, теміржол бекетінен өзіндік келбеті қалыптасқан қалаға айналды. Бүгінде шаһардың тарихы оның еңбекқор тұрғындарының тағдырымен, теміржол саласының дамуымен және өңірдің әлеуметтік-экономикалық өркендеуімен тығыз байланысты. Мерейтойлық шара осы тарихты дәріптеп, қаланың бүгінгі жетістіктерін атап өтуге арналды.
ТЕМІРЖОЛ БЕКЕТІНЕН ҚАЛА ДӘРЕЖЕСІНЕ ДЕЙІН
Арыс қаласының қалыптасу тарихы ХХ ғасырдың басындағы теміржол станциясының пайда болуымен байланысты. Қолайлы географиялық орналасуы мен теміржол бағыттарының тоғысқан тұсында орналасуы шаһардың біртіндеп дамуына ықпал етті. Уақыт өте келе Арыс көлік қатынасы үшін маңызды орталықтардың біріне айналып, оның айналасында қалалық тіршілік қалыптасты.
1956 жылы Арысқа қала мәртебесі берілді. Осы уақыттан бастап шаһардың даму жолында жаңа кезең басталып, қаланың қоғамдық өмірі мен инфрақұрылымы біртіндеп қалыптасты. Жылдар бойы мұнда еңбек еткен азаматтардың қажырлы жұмысы қаланың бүгінгі келбетінің қалыптасуына негіз болды.
«Тоғыз жолдың торабы» деген атау Арыстың теміржол саласындағы тарихи орнын айқындайды. Қаланың өткені мен бүгіні теміржолмен біте қайнасып, оның тұрғындарының еңбек дәстүрі мен өмір салтына да әсер етті. Сондықтан жетпіс жылдық мерейтой – қаланың тарихына көз жүгіртіп қана қоймай, оны қалыптастыруға атсалысқан бірнеше буынның еңбегін бағалауға мүмкіндік берген ерекше күн.
МЕРЕЙТОЙҒА ҚАДІРЛІ ҚОНАҚТАР ҚАТЫСТЫ
Мерекелік шараға Арыстың жетпіс жылдық тарихымен біте қайнасқан азаматтар мен алыстан арнайы келген қадірлі қонақтар қатысты. Олардың қатарында академик, техника ғылымдарының докторы, профессор, Қазақстанның тұңғыш ғылым және білім министрі Мұрат Жұрынов болды. Сонымен қатар әр жылдары қала басқарып, оның дамуына өзіндік үлесін қосқан Қуаныш Айтаханов, Әлімжан Құртаев және Қанат Сыдықов та мерейтойға қатысты.
Бұл азаматтардың қатысуы қаланың тарихын қалыптастыруға еңбек сіңірген тұлғаларға деген құрметтің көрінісі болды. Әр кезеңде елдің дамуына үлес қосқан азаматтардың еңбегін еске алу – тарихи сабақтастықты сақтаудың маңызды бөлігі. Олардың қызметі мен тәжірибесі кейінгі ұрпаққа өнеге болып, туған жерге адал қызмет етудің мәнін танытады.
Мерейтой аясында қала тарихына қатысты естеліктер жаңғырып, Арыстың қалыптасу жолы мен бүгінгі тыныс-тіршілігіне назар аударылды. Мұндай басқосулар ұрпақтар арасындағы байланысты нығайтып, туған өлкенің тарихын тереңірек тануға мүмкіндік береді.
ҚАЛА ДАМУЫНА ҮЛЕС ҚОСҚАН АЗАМАТТАР МАРАПАТТАЛДЫ
Салтанатты жиын барысында Арыс қаласының әкімі Қайсар Маңқараев пен қалалық мәслихат төрағасы Қайрат Ахметов тұрғындарды айтулы мерекемен құттықтады. Қала басшылығы жетпіс жылдық белестің маңызын атап өтіп, шаһардың дамуына үлес қосқан азаматтарға құрмет көрсетті.
Мерейтой аясында бірқатар азаматқа «Арыс қаласының құрметті азаматы» атағы берілді. Сондай-ақ еңбегімен ерекшеленген азаматтар арнайы мерейтойлық төсбелгілермен марапатталды. Бұл марапаттар туған қаланың өркендеуіне атсалысқан жандардың еңбегін бағалап, олардың қоғам алдындағы қызметіне құрмет білдірудің белгісі болды.
Қаланың дамуы тек белгілі бір кезеңдегі жетістіктермен өлшенбейді. Оның негізінде күнделікті еңбек етіп, өз міндетін адал атқарған көптеген азаматтың үлесі жатыр. Түрлі салада қызмет еткен мамандардың еңбегі, тұрғындардың ынтымағы мен ортақ іске деген жауапкершілігі қаланың тұрақты дамуына ықпал етеді.
Сондықтан мерейтойда еңбек адамдарына құрмет көрсету ерекше мәнге ие болды. Бұл – өткенге тағзым етіп, қазіргі жетістіктерді бағалаумен қатар, келешек ұрпаққа еңбекқорлық пен туған жерге адалдықтың үлгісін көрсету.
АРЫСТЫҢ ТАРИХЫ САХНАЛЫҚ ҚОЙЫЛЫМДА БЕЙНЕЛЕНДІ
Мерекелік бағдарламаның маңызды бөлігі қалалық Мәдениет үйі өнерпаздарының сахналық қойылымы болды. Өнер ұжымы көрерменге Арыстың қалыптасуы мен даму тарихын сахналық көріністер арқылы ұсынды. Тарихтан сыр шерткен қойылым қаланың өткені мен бүгінін байланыстырып, мерейтойдың мазмұнын байыта түсті.
Тарихи қойылымдар туған өлкенің өткені туралы мәліметті көркем түрде жеткізіп, көрерменнің туған жерге деген қызығушылығын арттырады. Қала тарихындағы маңызды кезеңдерді сахна арқылы бейнелеу тарихи жадыны сақтауға, ұрпақтардың өзара байланысын нығайтуға және жергілікті мәдениетті дәріптеуге мүмкіндік береді.
Қалалық өнерпаздардың өнері мерекеге ерекше мазмұн беріп, тұрғындарға туған қаласының тарихын жаңаша сезінуге жағдай жасады. Сахналық қойылымнан кейін мерекелік концерттік бағдарлама жалғасын тапты.
ТАНЫМАЛ ӨНЕР ИЕЛЕРІ МЕРЕКЕНІҢ СӘНІН КЕЛТІРДІ
Арыс аспанын әуезді ән мен әзілге бөлеген концерттік бағдарлама қала тұрғындары мен қонақтарына көтеріңкі көңіл күй сыйлады. Мерекелік кеште елімізге танымал өнер иелері мен жергілікті өнерпаздар өнер көрсетті.
Сатира саңлақтары Уәлибек Әбдірайымов пен Жүсіп Ақшора көрерменге әзілге толы қойылымдарын ұсынды. Сондай-ақ жергілікті «Миллион» жайдарман командасы сахнаға шығып, мерекелік кештің көңілді өтуіне үлес қосты.
Эстрада жұлдыздары Сырым Исабаев, Әбдіжаппар Әлқожа, Серік Ибрагимов пен Сиви Махмуди танымал әндерін орындап, көрерменнің ықыласына бөленді. Ән мен әзілге ұласқан концерттік бағдарлама мерейтойдың көркін арттырып, қала тұрғындарының басын ортақ қуанышқа біріктірді.
Мұндай мәдени іс-шаралар қаланың қоғамдық өмірін жандандырып қана қоймай, тұрғындардың бір-бірімен араласуына, ортақ мерекені бірге атап өтуіне мүмкіндік береді. Өнер арқылы берілген мерекелік көңіл күй Арыстың жетпіс жылдық белесіне арналған шараның есте қаларлық сәттерінің біріне айналды.
ЖЕТПІС ЖЫЛДЫҚ ТАРИХ – ЖАҢА БЕЛЕСТЕРГЕ БАСТАР ЖОЛ
Арыс қаласының жетпіс жылдық мерейтойы – өткенге құрмет көрсетіп, бүгінгі жетістіктерді бағалайтын және болашаққа жаңа мақсаттармен қадам басатын маңызды белес. Қаланың тарихы оның қалыптасуына үлес қосқан азаматтардың еңбегімен, тұрғындардың бірлігімен және уақыт талабына сай өзгеріп отырған даму жолымен сабақтасып жатыр.
Жетпіс жыл ішінде талай буын осы қаланың өркендеуіне үлес қосты. Бірі теміржол саласында еңбек етсе, енді бірі білім беру, денсаулық сақтау, мәдениет және басқа да салаларда қызмет атқарып, Арыстың қоғамдық өмірінің дамуына атсалысты. Осындай ортақ еңбектің нәтижесінде шаһар өзіндік тарихы мен дәстүрі қалыптасқан қалаға айналды.
Мерейтойдың басты мәні де осында: туған жердің тарихын құрметтеу, оның дамуына үлес қосқан азаматтарды ұлықтау және келешек ұрпаққа қаланың құндылықтарын жеткізу. Өткеннің өнегесін бағалай отырып, бүгінгі мүмкіндіктерді тиімді пайдалану – алдағы кезеңдегі дамудың маңызды негізі.
Арыс қаласының 70 жылдық мерейтойы тұрғындардың басын қосып, тарихқа тағзым мен ортақ мақтаныш сезімін ұштастырған айтулы мерекеге айналды. Қала тұрғындарын мерейтоймен құттықтай отырып, шаһардың өркендеуіне, ел бірлігінің нығаюына және жаңа жетістіктерге жете беруіне тілектестік білдіреміз.
