Сауран ауданында елді мекендерді сапалы ауыз сумен және табиғи газбен қамтамасыз ету, инженерлік инфрақұрылымды кезең-кезеңімен дамыту бағытындағы жұмыстар тұрақты бақылауда. Аудан әкімі Мақсат Таңғатаровтың төрағалығымен өткен кезекті аппараттық мәжілісте осы бағытта жүзеге асырылып жатқан жобалардың орындалу барысы қаралып, жауапты сала басшыларының баяндамалары тыңдалды.
Күн тәртібіндегі бірінші мәселе аудан аумағындағы елді мекендерді ауыз сумен және табиғи газбен қамтамасыз етуге арналды. Тұрғын үй-коммуналдық шаруашылығы және тұрғын үй инспекциясы бөлімі басшысының міндетін атқарушы Сейденбек Ақселеу атқарылып жатқан жұмыстар мен алдағы міндеттер жөнінде баяндады.
Аудан әкімі тұрғындарды сапалы ауыз сумен және табиғи газбен қамтамасыз ету әлеуметтік маңызы жоғары бағыттардың бірі екенін атап өтіп, жүзеге асырылып жатқан жобалардың сапасы мен мерзімінің қатаң сақталуын тапсырды. Сонымен қатар жұмыс барысында туындаған мәселелерді жедел шешіп, инфрақұрылымдық жобалардың орындалуын тұрақты бақылауда ұстау қажеттігін ескертті.
Елді мекендерді табиғи газбен қамтамасыз ету – халықтың өмір сүру сапасын жақсартуға бағытталған маңызды инфрақұрылымдық міндеттердің бірі. Газ желілерінің дамуы тұрғындардың тұрмыстық қажеттіліктерін қамтамасыз етумен қатар, елді мекендердің инженерлік мүмкіндігін арттырады.
Газдандырудың маңызы әсіресе жылыту кезеңінде арта түседі. Табиғи газға қолжетімділік тұрғындардың үйлерін жылыту, ыстық су дайындау және күнделікті тұрмыстық қажеттіліктерін қамтамасыз ету үшін маңызды.
Сонымен бірге газдандыру мәселесін тек жаңа газ желілерін тартумен шектеуге болмайды. Инфрақұрылымның сапасы, қауіпсіз пайдаланылуы және энергетикалық ресурстың тиімді жұмсалуы да назарда болуы қажет.
Энергияны тиімді пайдалану саясатының негізгі қағидаттарының бірі – қажетті нәтижеге ресурсты мүмкіндігінше ұтымды пайдалану арқылы қол жеткізу. Бұл қағидат табиғи газды тұтынуға да қатысты.
Мысалы, тұрғын үйдің жылу оқшаулауы талапқа сай болса, ғимарат ішіндегі жылуды ұзақ сақтауға мүмкіндік береді. Ал жылудың қажетсіз жоғалуы жылытуға жұмсалатын ресурстың артуына алып келеді.
Сондықтан елді мекендерді газдандырумен қатар тұрғындар арасында газды үнемді әрі қауіпсіз пайдалану мәдениетін қалыптастырудың маңызы жоғары.
Газ жабдықтарының техникалық жағдайын бақылау, оларды белгіленген талаптарға сәйкес пайдалану және қауіпсіздік ережелерін сақтау – газ инфрақұрылымының тиімді жұмыс істеуінің маңызды шарттары.
Газдандыру елді мекендердің экономикалық белсенділігіне де әсер етеді. Тұрақты инженерлік инфрақұрылым кәсіпкерлік нысандарының жұмыс істеуіне, жаңа өндірістердің ашылуына және қызмет көрсету саласының дамуына жағдай жасайды.
Сондықтан газ желілерін дамыту әлеуметтік міндетпен қатар ауданның ұзақ мерзімді экономикалық дамуына ықпал ететін инфрақұрылымдық бағыт ретінде қарастырылады.
Сауран ауданындағы аппараттық мәжілісте ауыз сумен қамтамасыз ету мәселесінің табиғи газбен қатар қаралуы да маңызды. Өйткені тұрақты даму жағдайында энергетикалық және табиғи ресурстарды тиімді пайдалану өзара байланысты.
Сапалы ауыз суға қолжетімділік – тұрғындардың негізгі қажеттіліктерінің бірі. Сонымен бірге су табиғи ресурс болғандықтан, оны тиімді пайдалану «жасыл экономика» қағидаттарының маңызды құрамдас бөлігі саналады.
Ауыз су инфрақұрылымының сапасы судың тұтынушыға тұрақты жеткізілуіне ғана емес, ресурстың тиімді пайдаланылуына да әсер етеді.
Су құбыры желілерінің техникалық жағдайын бақылау, ақауларды уақытылы анықтау және жөндеу, судың босқа ағуына жол бермеу ресурстық тиімділікті арттыруға көмектеседі.
Суды үнемдеу мәселесі тек коммуналдық мекемелерге қатысты емес. Әрбір тұрғын күнделікті тұрмыста ауыз суды ұқыпты пайдалану арқылы ортақ ресурсқа жауапкершілікпен қарай алады.
Кранды қажетсіз ашық қалдырмау, су ағатын ақауларды уақытылы жөндеу және ауыз суды мақсатсыз пайдаланбау – қарапайым болғанымен, маңызды әрекеттер.
Мұндай мәдениет мыңдаған тұрғын арасында қалыптасқан жағдайда су ресурстарын тиімді пайдалану бойынша жалпы нәтиже артады.
«Жасыл экономика» қағидаттарының негізінде де ресурстарды ұтымды пайдалану жатыр. Бұл тек электр энергиясына қатысты емес, су, жылу, табиғи газ және басқа да ресурстарды қамтиды.
Сондықтан Сауран ауданында ауыз су және газ инфрақұрылымын жетілдіру жұмыстарын ресурстық тиімділік қағидаттарымен ұштастыру маңызды.
Инженерлік желілерді салу барысында құрылыс сапасына ерекше көңіл бөлінуінің себебі де осында.
Сапалы салынған инфрақұрылым ұзақ мерзімді пайдалануға мүмкіндік береді. Ал құрылыс барысында техникалық талаптар сақталмаса, кейіннен ақаулар пайда болып, қосымша жөндеу жұмыстары мен қаржы шығынын қажет етуі мүмкін.
Осы себепті аудан әкімі Мақсат Таңғатаров жүзеге асырылып жатқан жобалардың сапасы мен мерзімінің қатаң сақталуын тапсырды.
Бұл талап инфрақұрылымдық жобалардың тиімділігі үшін ерекше маңызды.
Құрылыс жұмыстарының белгіленген мерзімде аяқталуы тұрғындардың қажетті инфрақұрылымға уақытылы қол жеткізуіне мүмкіндік береді. Ал жұмыстың сапалы орындалуы нысандардың ұзақ мерзімді және тұрақты қызмет етуіне жағдай жасайды.
Газ инфрақұрылымы жағдайында қауіпсіздік мәселесі де бірінші кезекте тұрады.
Табиғи газды пайдалану белгіленген техникалық және қауіпсіздік талаптарын сақтауды қажет етеді. Газ желілері мен жабдықтарына өз бетінше өзгеріс енгізуге жол бермеу, ақау байқалған жағдайда жауапты қызметтерге хабарлау және газ жабдықтарын дұрыс пайдалану маңызды.
Тұрғындар арасында осындай ақпараттық-түсіндіру жұмыстарын жүргізу газдандыру жобаларының ажырамас бөлігі болуы тиіс.
Газ желісін елді мекенге жеткізу – жұмыстың бір бөлігі болса, оны қауіпсіз әрі тиімді пайдалану – екінші маңызды бөлігі.
Энергия тиімділігі мәселесі де осы жерде алдыңғы қатарға шығады.
Газдандырылған үйде жылу босқа жоғалса, тұрғын көбірек ресурс тұтынады. Сондықтан ғимараттардың энергия тиімділігін арттыру газды ұтымды пайдалануға мүмкіндік береді.
Үйдің есік-терезелерін дұрыс оқшаулау, жылыту жүйесін қалыпты реттеу және жылу шығынын азайту тұрмыстық деңгейдегі энергия тиімділігінің қарапайым мысалдары болып табылады.
Бұл тұрғындардың коммуналдық шығынын оңтайландыруға да көмектеседі.
Энергия тиімділігінің экономикалық маңызымен қатар экологиялық маңызы да бар.
Ресурсты қажетті мөлшерде ғана пайдалану табиғи қорларға түсетін жүктемені төмендетуге ықпал етеді. Сондықтан энергияны үнемдеу «жасыл экономикаға» көшудің негізгі құралдарының бірі болып саналады.
Су ресурстары бойынша да осы қағидат қолданылады.
Су желісінде артық шығынның алдын алу, ақауларды уақытылы жөндеу және тұрғындардың суды үнемді тұтынуы ресурс тиімділігін арттырады.
Осылайша ауыз су мен газ инфрақұрылымын дамыту мәселелерінің ортақ тұсы – ресурстарды сапалы, қауіпсіз және тиімді басқару.
Сауран ауданы үшін инженерлік инфрақұрылымды дамыту елді мекендердің болашақтағы өсуімен де байланысты.
Жаңа тұрғын үйлер, кәсіпкерлік және әлеуметтік нысандар көбейген сайын ауыз су, табиғи газ және электр энергиясына деген қажеттілік те арта түседі.
Сондықтан инфрақұрылымды жоспарлау кезінде тек бүгінгі қажеттілікті емес, алдағы кезеңдегі сұранысты да ескеру маңызды.
Бұл инженерлік жүйелердің тұрақтылығын қамтамасыз етуге және болашақта қосымша шығындардың алдын алуға мүмкіндік береді.
«Жасыл экономикаға» көшу барысында инфрақұрылымның ресурстық тиімділігіне қойылатын талаптар да артады.
Су, электр энергиясы және газдың әрбір бірлігін тиімді пайдалану экономикалық тұрғыдан да маңызды.
Ресурстарды үнемдеу нәтижесінде тұрғындар мен кәсіпорындардың шығындарын оңтайландыруға, ал коммуналдық жүйелерге түсетін артық жүктемені төмендетуге мүмкіндік туады.
Бұл ретте тұрғындардың энергетикалық және экологиялық сауаттылығы маңызды рөл атқарады.
Адам ресурстың қалай өндірілетінін немесе жеткізілетінін ғана емес, оны не үшін үнемдеу қажеттігін де түсінуі керек.
Электр энергиясын қажетсіз пайдаланбау, суды босқа ағызбау және табиғи газды тиімді тұтыну бір қарағанда шағын әрекеттер болғанымен, жалпы аудан көлемінде елеулі нәтиже қалыптастыра алады.
Энергияны тиімді пайдалану мәселесі елдің жалпы энергетикалық саясатының да маңызды бөлігі.
Экономиканың дамуы мен жаңа өндірістердің іске қосылуы энергияға сұранысты арттырады. Осы жағдайда энергетикалық жүйені дамыту жаңа қуаттарды іске қосумен ғана шектелмеуі тиіс.
Қолда бар энергияны тиімді пайдалану да негізгі міндеттердің бірі болып қала береді.
Қазақстанда энергетикалық жүйені әртараптандыру аясында жаңартылатын энергия көздерін дамытуға да назар аударылуда.
Күн мен жел энергетикасы «жасыл экономика» қағидаттарымен сабақтас энергия көздері ретінде энергетикалық жүйеде өзіндік орын алады.
Олармен қатар тұрақты энергиямен жабдықтауды қамтамасыз ететін басқа генерация түрлерінің де маңызы сақталады.
Осы тұрғыдан елдің ұзақ мерзімді энергетикалық дамуында атом энергетикасының қағидаттары мен мүмкіндіктері де қарастырылады.
Атом энергетикасы туралы ақпараттық-түсіндіру жұмыстары ғылыми негізделген, ашық және түсінікті ақпаратқа сүйенуі қажет.
Қоғамға атом электр станциясының жұмыс істеу қағидаттары, қауіпсіздік жүйелері, технологиялық талаптары және энергетикалық жүйедегі орны туралы нақты түсінік беру маңызды.
Энергия көздерінің әртүрлі болуы энергетикалық жүйенің тұрақтылығын қамтамасыз ету тұрғысынан қарастырылады. Дегенмен қандай энергия көзі пайдаланылса да, энергия тиімділігі негізгі қағидат болып қала береді.
Өндірілген электр энергиясын, табиғи газды, жылуды немесе суды негізсіз ысырап ету жаңа энергетикалық қуаттарды іске қосудың тиімділігін төмендетеді.
Сондықтан энергия өндіру мен ресурсты тиімді тұтыну қатар жүруі тиіс.
Бұл қағидат жергілікті деңгейдегі коммуналдық инфрақұрылымға да тікелей қатысты.
Сауран ауданында ауыз су мен табиғи газ жобаларының орындалуын тұрақты бақылауда ұстау ресурстарды басқарудың сапасын арттыруға мүмкіндік береді.
Жобаларды уақытылы және сапалы жүзеге асыру тұрғындардың инфрақұрылымға қолжетімділігін кеңейтумен қатар, ауданның әлеуметтік-экономикалық дамуына негіз қалыптастырады.
Аппараттық мәжілістің екінші мәселесі білім беру ұйымдарының қызметі мен жаңа оқу жылына дайындық барысына арналды.
Аудандық білім бөлімінің басшысының міндетін уақытша атқарушы Мейіржан Адилбеков білім беру нысандарының жаңа оқу жылына әзірлігі, мектептердің материалдық-техникалық жағдайы және ұйымдастыру жұмыстары туралы баяндады.
Аудан әкімі жаңа оқу жылын тиісті деңгейде бастау үшін мектептердің дайындығын толық пысықтауды, білім беру нысандарындағы жөндеу және абаттандыру жұмыстарын уақытылы аяқтауды, оқушылардың қауіпсіздігіне ерекше назар аударуды тапсырды.
Білім беру нысандарын жаңа оқу жылына дайындау барысында коммуналдық инфрақұрылымның сенімділігі де маңызды.
Мектептердегі электр, су және жылумен қамтамасыз ету жүйелерінің қалыпты жұмыс істеуі білім беру процесін қауіпсіз әрі тұрақты ұйымдастыруға қажетті жағдайлардың бірі.
Сонымен бірге әлеуметтік нысандарда энергия мен суды ұқыпты пайдалану мәдениетін қалыптастырудың тәрбиелік мәні де жоғары.
Мектеп қабырғасынан бастап балаларға жарықты қажетсіз жақпау, суды үнемдеу, қоршаған ортаны таза ұстау және табиғи ресурстарға жауапкершілікпен қарау дағдыларын үйрету «жасыл» мәдениетті қалыптастыруға мүмкіндік береді.
Бұл болашақта энергия тиімділігі мен экологиялық жауапкершілікті қоғамның қалыпты өмір салтына айналдыру үшін маңызды.
Жалпы, Сауран ауданында ауыз су мен табиғи газбен қамтамасыз ету мәселелерінің аппараттық деңгейде қаралуы аталған бағыттардың әлеуметтік маңызын көрсетеді.
Тұрғындардың сапалы ауыз суға қолжетімділігі, елді мекендерді кезең-кезеңімен газдандыру, инженерлік желілердің сапасы мен қауіпсіздігін қамтамасыз ету ауданның тұрақты дамуы үшін маңызды міндеттердің қатарында.
Бұл жұмыстарды энергияны тиімді пайдалану және «жасыл экономика» қағидаттарымен ұштастыру олардың ұзақ мерзімді тиімділігін арттыра түседі.
Табиғи газды үнемді әрі қауіпсіз пайдалану, судың негізсіз ысырабына жол бермеу, электр энергиясын тиімді тұтыну және тұрғындардың ресурстық мәдениетін қалыптастыру – бір-бірімен байланысты міндеттер.
Сауран ауданында инфрақұрылымдық жобалардың сапасы мен мерзіміне қойылып отырған талап осы міндеттерді жүйелі жүзеге асыруға бағытталған.
Алдағы уақытта да елді мекендерді ауыз сумен және табиғи газбен қамтамасыз ету жұмыстарын кезең-кезеңімен жалғастыру, жүзеге асырылып жатқан жобаларды тұрақты бақылауда ұстау, қауіпсіздік пен сапа талаптарын сақтау маңызды.
Сонымен қатар халық арасында табиғи ресурстарды ұқыпты пайдалану, энергияны үнемдеу және «жасыл экономика» қағидаттары жөніндегі ақпараттық-түсіндіру жұмыстарын күшейту қажет.
Сапалы инженерлік инфрақұрылым, энергия тиімділігі, ресурстарды ұтымды пайдалану және экологиялық жауапкершілік – ауданның тұрақты дамуының өзара сабақтас құрамдас бөліктері.
Сауран ауданында ауыз су және табиғи газбен қамтамасыз ету бағытындағы жұмыстардың жүйелі жүргізілуі тұрғындардың өмір сапасын жақсартып, елді мекендердің әлеуметтік-экономикалық дамуына жаңа мүмкіндік береді.